Havacılık sektöründe uçak içi internet hizmetlerinde adeta yeni bir dönem başladı. Dünyanın birçok büyük havayolu şirketi, Elon Musk’ın SpaceX iştiraki Starlink ile anlaşmalar yaparak filolarında yüksek hızlı uydu internet sistemine geçmeye başladı.
United Airlines, Qatar Airways, Air France, Hawaiian Airlines, airBaltic ve American Airlines gibi şirketler Starlink entegrasyonunu hızlandırırken, gözler Türk Hava Yolları’na (THY) çevrildi.
Peki THY neden hâlâ Starlink kullanmıyor?
Kulislerde konuşulanlara göre bunun arkasında yalnızca teknik değil; stratejik, ticari ve regülasyon kaynaklı birçok neden bulunuyor.
THY’nin mevcut filosunda Panasonic Avionics altyapısı kullanılıyor. Özellikle geniş gövdeli uçaklarda yıllardır kullanılan bu sistem için ciddi yatırım yapıldığı biliniyor. Bu nedenle tüm filonun yeniden Starlink altyapısına geçirilmesi; sertifikasyon, bakım, entegrasyon ve maliyet açısından oldukça büyük bir operasyon anlamına geliyor.
Bir diğer önemli başlık ise Türksat faktörü. THY’nin son dönemde Türksat ve TCI ile daha hızlı ve ücretsiz internet hedefi doğrultusunda çalışmalar yürüttüğü biliniyor. Türkiye’nin kendi uydu altyapısını geliştirme stratejisi nedeniyle, yabancı bir sistem yerine yerli uydu çözümlerine öncelik verilmesinin de etkili olduğu değerlendiriliyor.
Öte yandan Starlink’in Türkiye’deki lisans ve operasyon sürecinin henüz tam olarak netleşmemesi de önemli bir unsur olarak görülüyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından geçmiş dönemde yapılan açıklamalarda, Starlink konusunda resmi bir süreç bulunmadığı mesajı verilmişti.
Buna rağmen sektörün yönü giderek Starlink’e dönüyor. Çünkü düşük yörüngeli LEO uydu altyapısı sayesinde Starlink, mevcut GEO tabanlı sistemlere göre çok daha düşük gecikme ve daha yüksek hız sunuyor. Yapılan akademik çalışmalarda uçuş sırasında 60 Mbps üzeri bağlantı hızlarına ulaşıldığı ortaya kondu.
Özellikle uzun menzilli uçuşlarda kesintisiz internet deneyimi artık yolcular için lüks değil, temel beklenti hâline gelirken; THY’nin gelecekte nasıl bir yol izleyeceği sektör tarafından yakından takip ediliyor.
Starlink kullanan havayolları ise şunlar:
• American Airlines
• Southwest Airlines
• United Airlines
• British Airways
• Singapore Airlines
• Emirates
• Qatar Airlines
• Air France
• Hawaiian Airlines
• Alaska Airlines
• Virgin Atlantic
• Lufthansa
• Korean air
• Air Baltic
• Air Canada
• Aer Lingus
• Air Busan
• Air Dolomiti
• Air New Zealand
• flydubai
• Air Seoul
• Asiana Airlines
• Austrian Airlines
• SWISS Air
• Scandinavian Airlines
• Gulf Air
• Iberia
• Discover Airlines
• ITA Airways
• Vueling
• Brussels Airlines
• Jin Air
• LEVEL
• WestJet
• Edelweiss Air
• JSX
• ZipAir
• Eurowings
