Suriye ile Rusya arasında yaklaşık 18 aydır sürdürülen görüşmeler sonucunda, Lazkiye bölgesindeki Hmeymim tesislerinin geleceğine ilişkin anlaşmaya varıldı. Anlaşma kapsamında Suriye yönetiminin, tesisin sivil havacılıkla ilgili bölümlerinin yönetimini aşamalı olarak devralacağı, askeri bölümlerin ise ortak eğitim ve yeterlilik merkezlerine dönüştürüleceği bildirildi.
SİVİL HAVACILIK BÖLÜMLERİNİN KONTROLÜ SURİYE’YE GEÇECEK
Suriye Dışişleri Bakanlığının açıklamasına göre Şam yönetimi ile Moskova arasında Hmeymim Hava Üssü ve Tartus’taki Rus askeri tesislerinin geleceğine ilişkin mutabakat sağlandı.
Mutabakat kapsamında Hmeymim’deki sivil nitelikteki havaalanı tesislerinin Suriye’nin sivil havacılık altyapısına kademeli olarak entegre edilmesi kararlaştırıldı.
Geçiş sürecinin yaklaşık üç ay içerisinde tamamlanması öngörülüyor. Böylece bölgedeki sivil hava ulaşımının yeniden Suriye’nin ilgili kurumlarının idaresine alınmasının önü açılmış olacak.
ASKERİ TESİSLER ORTAK EĞİTİM MERKEZLERİNE DÖNÜŞTÜRÜLECEK
Anlaşmanın yalnızca sivil havacılık tesislerinin devrini kapsamadığı belirtildi.
Rusya’nın kullandığı askeri alanların yeni düzenleme kapsamında ortak eğitim ve yeterlilik merkezlerine dönüştürülmesi planlanıyor. Bu nedenle gelişmenin Rusya’nın Suriye’den tamamen çekilmesi anlamına gelmediği, Moskova’nın ülkedeki askeri varlığının niteliğinin ve kullanım biçiminin yeniden düzenlendiği değerlendiriliyor.
18 AYLIK MÜZAKERELERİN ARDINDAN GELEN ANLAŞMA
Suriye ile Rusya arasındaki görüşmeler, Aralık 2024’te Beşşar Esed yönetiminin devrilmesinin ardından Rusya’nın Suriye’deki askeri varlığının geleceğinin belirsiz hale gelmesiyle yoğunlaşmıştı.
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara da temmuz ayında yaptığı açıklamada, Rusya ile Hmeymim Hava Üssü ve Tartus’taki askeri tesislerin geleceğine ilişkin görüşmeler yürütüldüğünü ve Rusya’nın askeri varlığının sınırlandırılması konusunda anlaşmaya varıldığını açıklamıştı.
RUSYA’NIN SURİYE’DEKİ STRATEJİK VARLIĞI YENİDEN ŞEKİLLENİYOR
Hmeymim Hava Üssü, Rusya’nın Suriye’deki en önemli askeri merkezlerinden biri olarak 2015’ten bu yana Moskova’nın bölgedeki hava operasyonları ve lojistik faaliyetlerinde kritik rol oynadı.
Rusya’nın Tartus’taki deniz tesisiyle birlikte Hmeymim, Moskova’nın Doğu Akdeniz ve Orta Doğu’daki askeri varlığının temel unsurları arasında yer aldı.
Suriye’deki yeni yönetimin kurulmasının ardından Rusya’nın bu tesislerdeki geleceği uzun süre müzakere konusu oldu. Rusya Dışişleri Bakanlığı da haziran ayında Moskova ile Şam arasında askeri tesislerin “yeniden yapılandırılması” konusunda görüşmeler yapıldığını doğrulamıştı.
SİVİL HAVACILIK İÇİN YENİ BİR AŞAMA
Suriye’nin sivil havacılık otoritesi son dönemde ülkedeki havaalanlarının yönetimini yeniden merkezi yapıya bağlama ve operasyonları uluslararası standartlara uygun şekilde yeniden başlatma yönünde adımlar atıyor.
Suriye Sivil Havacılık Genel Otoritesi tarafından yayımlanan güncel elektronik havacılık bilgi yayınları da ülkenin sivil havacılık altyapısının yeniden düzenlendiğini gösteriyor.
Hmeymim’deki sivil tesislerin Suriye yönetimine devredilmesiyle birlikte Lazkiye ve çevresinin sivil hava ulaşımındaki rolünün yeniden artırılması hedefleniyor.
ÜÇ AYLIK GEÇİŞ SÜRECİ BAŞLIYOR
Varılan mutabakata göre sivil tesislerin Suriye yönetimine devri kademeli gerçekleştirilecek. Askeri alanların ise yeni statü kapsamında ortak eğitim ve yeterlilik faaliyetlerinde kullanılması planlanıyor.
Bu gelişme, Rusya’nın Suriye’deki askeri varlığının sona ermesinden ziyade, 2015’ten bu yana devam eden mevcut yapının yeniden düzenlenmesi olarak öne çıkıyor.
Suriye açısından ise gelişme, ülkenin kritik hava ve deniz altyapılarının yeniden ulusal kurumların yönetimine alınması bakımından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
