Brezilya’da 9 Ağustos 2024’te 62 kişinin hayatını kaybettiği Voepass Havayolları’na ait ATR 72-500 tipi uçağın düşmesine ilişkin nihai soruşturma raporu yayımlandı. Raporda, kazanın yalnızca teknik bir arızadan değil, havayolu şirketindeki sistematik ihmal kültüründen kaynaklandığı belirtildi.
Brezilya Ulusal Havacılık Kazaları Araştırma ve Önleme Merkezi (CENIPA) tarafından yayımlanan nihai rapora göre, Voepass Havayolları’nda uçuş programını aksatmama baskısı ve sınırlı teknik kaynaklar nedeniyle bazı uçaklar, bilinen arızalarına rağmen hizmete verilmeye devam edildi.
UÇAK YOĞUN BUZLANMA NEDENİYLE KONTROLDEN ÇIKTI
Raporda, 9 Ağustos 2024 tarihinde Cascavel-Sao Paulo seferini gerçekleştiren PS-VPB kuyruk tescilli ATR 72-500 uçağının yoğun buzlanma nedeniyle kontrolden çıkarak düz spin hareketine girdiği ve düştüğü belirtildi.
Soruşturma kapsamında, uçağın buzlanma önleme sisteminde kazadan çok önce mevcut olan arızaların giderilmediği tespit edildi.
TEKNİK ARIZALAR KAYITLARA GEÇİRİLMEDİ
CENIPA raporunda, şirket bünyesinde bilinen teknik arızaların zaman zaman uçak teknik kayıt defterine işlenmediği veya herhangi bir onarım yapılmadan giderilmiş gibi gösterildiği ifade edildi.
Bazı durumlarda ise arızalı parçaların, yine arızalı olduğu bilinen diğer parçalarla değiştirilerek uçağın Asgari Ekipman Listesi (MEL) kuralları kapsamında uçuşa devam etmesinin sağlandığı kaydedildi.
Araştırmacılar, bu uygulamaların bakım disiplinini ciddi şekilde zayıflattığını ve teknik sorunların bilinçli şekilde kayıt altına alınmaması ile giderilmemesinin kazaya giden süreci hızlandırdığını vurguladı.
“İHLALLERİN NORMALLEŞMESİ” KAZANIN BAŞLICA NEDENLERİNDEN BİRİ
Raporda, şirket içerisinde emniyet kurallarına aykırı uygulamaların zamanla normal hale gelmesinin, facianın temel nedenlerinden biri olduğu değerlendirmesine yer verildi.
ATR’DEN GÜVENLİK VURGUSU
Uçağın üreticisi ATR ise nihai rapora ilişkin yaptığı değerlendirmede, kazanın teknik bakım kurallarına, operasyon prosedürlerine ve personel eğitimine eksiksiz uyulmasının önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti.
Şirket açıklamasında, “Uçuş emniyeti, sivil havacılık sisteminin ve tüm paydaşlarının öncelikli sorumluluğudur.” ifadeleri kullanıldı.
VOEPASS’IN FAALİYETLERİ DURDURULDU
Kazanın ardından Brezilya Ulusal Sivil Havacılık Ajansı’nın (ANAC) kararıyla Voepass Havayolları’nın uçuşları 2025 yılı başında durduruldu.
Şirket daha sonra iflas başvurusunda bulunurken, ANAC Haziran 2025’te havayolunun işletme sertifikasını kesin olarak iptal etti.
