ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), Rolls-Royce Trent 1000 motorlarıyla donatılmış bazı Boeing 787 tipi uçaklarda, bir motorda meydana gelebilecek ciddi parçalanmanın diğer motorun kritik bileşenlerine zarar vermesini önlemek amacıyla motor fan kaportalarında değişiklik yapılmasını zorunlu hale getirmeyi teklif etti.
FAA’nın önerdiği uçuşa elverişlilik direktifi (AD), Boeing 787-8, 787-9 ve 787-10 modellerinin belirli uçaklarını kapsıyor. Kurumun değerlendirmesine göre ABD’de tescilli 22 uçak söz konusu düzenlemeden etkilenecek.
RİSKİ BOEING TESPİT ETTİ
Sorunun, Boeing tarafından yapılan değerlendirmeler sırasında tespit edildiği ve şirketin konuyu FAA’ya bildirdiği belirtildi.
Buna göre, sağ motora ait fan kaportasının sol kapağındaki mevcut yapı, sol motorda meydana gelebilecek kontrolsüz bir orta basınç türbini rotoru parçalanması sırasında ortaya çıkabilecek parçaların sağ motordaki bazı kritik yağ hatlarına ve basınç sensörü hattına ulaşmasını yeterince engellemiyor.
FAA’ya göre böyle bir olayın gerçekleşmesi halinde fırlayan parçalar diğer motorun kritik sistemlerine zarar verebilir ve en kötü senaryoda uçağın her iki motorunu da kaybetmesine yol açabilecek bir durum ortaya çıkabilir.
BOEING’DEN ÇÖZÜM, FAA’DEN ZORUNLULUK
Boeing’in söz konusu riski gidermek amacıyla gerekli teknik çalışmaları yaptığı ve 19 Şubat 2026’da inceleme ile modifikasyon prosedürlerini içeren bir “Special Attention Requirements Bulletin” yayımladığı bildirildi.
FAA’nın önerdiği direktif, Boeing’in geliştirdiği çözümü tavsiye niteliğindeki üretici dokümanından çıkararak uygulanması zorunlu bir uçuşa elverişlilik gerekliliğine dönüştürmeyi amaçlıyor.
FAA, uçuşa elverişlilik direktiflerinin ürünlerde mevcut veya gelişebilecek güvenli olmayan koşulları gidermek amacıyla yayımlandığını ve nihai direktiflerin uçakların işletilmesi için uyulması gereken zorunlu gereklilikler olduğunu belirtiyor.
ÖNCE KONTROL, ARDINDAN GEREKİRSE DEĞİŞİKLİK
Önerilen düzenleme kapsamında operatörlerin öncelikle uçak kayıtlarını incelemesi veya sağ motorun sol fan kaportası kapağını fiziksel olarak kontrol ederek ilgili parçalardan birinin uçakta bulunup bulunmadığını belirlemesi gerekecek.
Sorunlu modifikasyonlardan birinin tespit edilmesi halinde söz konusu parçanın modifiye edilmesi veya uygun bir parçayla değiştirilmesi gerekecek.
Ayrıca düzenleme, henüz söz konusu parçaları kullanmayan uçaklara ileride aynı parçaların takılmasını da yasaklamayı öngörüyor.
İLK KONTROLÜN MALİYETİ 5 BİN 610 DOLAR
FAA’nın hesaplamasına göre yalnızca ilk kontrolün maliyeti uçak başına yaklaşık 255 dolar olacak.
ABD’de tescilli 22 uçak için toplam ilk kontrol maliyetinin ise yaklaşık 5 bin 610 dolar olması bekleniyor.
FAA, parçaların modifikasyonu veya değiştirilmesine ilişkin maliyeti ise henüz açıklamadı.
