Havacılık sektörünün önemli operasyonel risklerinden biri olan kuş çarpmaları, İstanbul’da gerçekleştirilen Sivil Havacılık Zirvesi kapsamındaki değerlendirme toplantısında gündeme geldi.
Pegasus Hava Yolları Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Nane, şirket uçaklarının son dönemde ciddi sayıda kuş çarpması yaşadığına dikkat çekerek, artan radom değişimlerini esprili bir ifadeyle anlattı.
Nane, “O kadar çok radom değişmeye başladı ki radom üretim tesisi mi kursak diyoruz. Motorlar da çok zarar görüyor” ifadelerini kullandı.
Toplantıda kuş çarpmalarının yalnızca havayolları açısından değil, havalimanları ve hava sahasının tamamını kapsayan bir güvenlik konusu olarak ele alınması gerektiği vurgulandı.
Kuş çarpması verilerinde ortak sistem ihtiyacı
Görüşmelerde öne çıkan konulardan biri de kuş çarpması olaylarının nasıl raporlandığı oldu. SHGM sisteminde pilot beyanlarına dayalı kuş çarpması istatistiklerinin bulunduğu belirtilirken, havayolları ile havalimanı işletmecilerinin kayıtları arasında zaman zaman farklılıklar oluşabildiğine dikkat çekildi.
İGA CEO’su Selahattin Bilgen, özellikle olayın kalkış, tırmanış, yaklaşma veya inişin hangi aşamasında ve hangi irtifada meydana geldiğinin doğru şekilde belirlenmesinin kritik olduğunu ifade etti.
Toplantıda, uluslararası standartlara uygun ortak bir veri toplama ve eşleştirme sisteminin oluşturulmasının, kuş çarpmalarının kaynağının daha doğru belirlenmesine ve buna göre önlem alınmasına katkı sağlayacağı değerlendirildi.
“Her kuş çarpması havalimanına yazılmamalı”
Bilgen, Marmara Bölgesi’ndeki hava trafiği açısından dikkat çekici bir noktaya da değindi. Uçakların 3 bin–4 bin feet seviyelerindeki bekleme veya uçuş alanlarında da kuşlarla karşılaşabildiği, bu nedenle her olayın doğrudan kalkış ya da varış havalimanıyla ilişkilendirilmesinin doğru olmayabileceğini vurgulayan Bilgen, bu kapsamda havayollarından, kuş çarpması bildirimlerinde olayın yalnızca bir havalimanı adıyla değil; konum, irtifa ve uçuş safhasıyla birlikte raporlanmasının önem taşıdığını vurguladı.
Radar ve ses sistemleriyle kuşlar takip ediliyor
Toplantıda havalimanlarında kuşlarla mücadelede kullanılan teknolojiler de gündeme geldi. Kuş hareketlerinin radarlarla tespit edilebildiği, bazı türlerin sesli sistemlerle uzaklaştırıldığı ve kuşa benzer insansız hava araçlarından yararlanıldığı belirtildi.
Ancak alınacak tedbirlerin etkinliğinin artırılması için havayolları, havalimanı işletmecileri ve SHGM’nin elindeki verilerin birbiriyle uyumlu hale getirilmesinin önemli olduğu vurgulandı.
Kuş çarpmalarının raporlanması ve veri standardizasyonu konusunun ayrıca düzenlenecek bir çalıştayda ayrıntılı olarak ele alınması da gündeme geldi.
