İngiltere’de görülen sahte uçak parçaları davasında merkezi Londra’daki AOG Technics şirketinin yöneticisi José Alejandro Zamora Yrala, ticari uçak motorlarında kullanılan on binlerce sahte parçayı piyasaya sürdüğü gerekçesiyle 4 yıl 8 ay hapis cezasına çarptırıldı.
Londra’daki Southwark Crown Court’ta görülen davada mahkeme, sanığın özellikle Boeing 737 ve Airbus A320 tipi uçaklarda kullanılan CFM56 motorlarına ait 60 binden fazla parçayı sahte sertifikalarla sattığını tespit etti. Söz konusu motorlar, ABD merkezli GE Aerospace ile Fransız Safran Aircraft Engines ortaklığındaki CFM International tarafından üretiliyor ve dünya genelinde dar gövdeli uçak filosunun önemli bölümünde kullanılıyor.
4 YIL SAHTE PARÇA TEDARİK ETTİ
Soruşturma dosyasına göre AOG Technics, 2020-2023 arasında çok sayıda havayolu ve bakım kuruluşuna sahte veya kaynağı belirsiz parçalar tedarik etti. Parçaların bir kısmının kullanım ömrü ve bakım geçmişine ilişkin belgelerin sahte olduğu, bazı bileşenlerin ise izlenebilirlik kayıtlarının tamamen uydurma olduğu belirlendi.
SKANDAL TAP PORTUGAL BELGELERİNDE ORTAYA ÇIKTI
Süreç, Portekizli hava yolu şirketi TAP Portugal’ın bakım kontrolleri sırasında bazı belgelerdeki tutarsızlıkları fark ederek durumu yetkililere bildirmesiyle başladı. Bunun üzerine İngiltere Sivil Havacılık Otoritesi (CAA), Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı (EASA) ve ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) koordineli inceleme başlattı.
UÇAKLAR TEDBİR AMAÇLI YERE İNDİRİLDİ
Yapılan teknik denetimler sonucunda dünya genelinde çok sayıda uçak geçici olarak yere indirildi, bazı motorlar sökülerek detaylı incelemeye alındı. Havayolları ve bakım şirketlerinin uğradığı toplam zararın 39,3 milyon sterlini bulduğu açıklandı.
Mahkeme, sanığın sahte belgeler düzenleyerek küresel tedarik zincirindeki güven mekanizmalarını bilinçli şekilde istismar ettiğine hükmetti. Yargıç, karar duruşmasında havacılık sektöründe güvenliğin “belge bütünlüğü ve izlenebilirlik” esasına dayandığını vurgulayarak, sahte parçaların yolcu güvenliğini riske atabilecek ciddi sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.
YEDEK PARÇA TEDARİĞİ YETERSİZ KALIYOR
Dava, küresel havacılık tedarik zincirinde sahte veya onaysız parçaların nasıl sisteme sızabildiğine ilişkin tartışmaları da yeniden gündeme taşıdı.
Uzmanlar, özellikle pandemi sonrası dönemde artan yedek parça ihtiyacı, tedarik zincirindeki aksamalar ve ikinci el parça piyasasındaki hareketliliğin denetim açıklarını artırdığına dikkat çekiyor.
DENETİMLER ARTIRILDI
Yetkililer, olayın ardından motor üreticileri ve bakım kuruluşlarına yönelik denetimlerin sıkılaştırıldığını, parça sertifikasyon süreçlerinin dijital izleme sistemleriyle daha şeffaf hale getirileceğini bildirdi.
Karar, havacılıkta emniyet zincirinin her halkasında belge doğrulama ve tedarikçi denetiminin kritik önem taşıdığını bir kez daha ortaya koydu.
