Çin’in yerli yolcu uçağı üreticisi Commercial Aircraft Corporation of China (COMAC) tarafından geliştirilen C919 tipi dar gövdeli yolcu uçağı, 12 Ağustos’ta ilk uluslararası tarifeli ticari seferini gerçekleştirecek. Uçağın ilk yurt dışı rotasında Air China tarafından Pekin ile Moğolistan’ın başkenti Ulan Batur arasında her gün karşılıklı sefer düzenlenecek.
Air China’nın duyurusuna göre C919, 12 Ağustos’tan itibaren Pekin Başkent Uluslararası Havalimanı’ndan her gün saat 15.00’te kalkarak yerel saatle 17.15’te Ulan Batur’a ulaşacak. Dönüş seferi ise saat 18.30’da başlayacak ve uçak saat 20.35’te Pekin’e inecek. Şirket, yeni hatta bilet satışlarının başladığını açıkladı.
ÇİN’İN KÜRESEL REKABET HEDEFİNDE YENİ AŞAMA
İlk uluslararası tarifeli uçuş, COMAC’ın küresel sivil havacılık pazarındaki hedefleri açısından önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Airbus A320neo ve Boeing 737 MAX ailesine rakip olarak geliştirilen C919 programı 2008 yılında başlatıldı. Uçak ilk uçuşunu Mayıs 2017’de gerçekleştirdi. Çin Sivil Havacılık İdaresi (CAAC), Eylül 2022’de uçağa tip sertifikası verirken, C919 ilk ticari uçuşunu Mayıs 2023’te China Eastern Airlines tarafından Şanghay-Pekin hattında yaptı.
Bugüne kadar China Eastern Airlines, Air China ve China Southern Airlines filolarına katılan C919’lar Çin iç hatlarında yoğun olarak kullanılmaya devam ediyor.
İLK ULUSLARARASI HAT PEKİN-ULAN BATUR OLDU
Pekin-Ulan Batur hattı, C919’un ilk tarifeli uluslararası ticari operasyonu olacak. Havacılık uzmanları, kısa menzilli bu hattın uçağın sınır ötesi operasyon kabiliyetini göstermesi açısından stratejik önem taşıdığını belirtiyor.
COMAC’ın bu operasyonla C919’un uluslararası pazardaki güvenilirliğini artırmayı ve ilerleyen dönemde farklı ülkelerde de kullanımının önünü açmayı hedeflediği ifade ediliyor.
AVRUPA SERTİFİKASI İÇİN BEŞ YILA KADAR BEKLEME OLABİLİR
C919’un Avrupa pazarına girebilmesi için Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı’nın (EASA) sertifikasyon sürecini tamamlaması gerekiyor.
EASA test pilotları Şanghay’da doğrulama uçuşları gerçekleştirmiş olsa da kurum, tasarım, aviyonik sistemler, uçuş kontrol sistemleri ve yazılımın Avrupa standartlarına uygunluğunu kapsayan incelemelerin tamamlanmasının üç ila altı yıl daha sürebileceğini belirtiyor.
Bu takvime göre C919’un Avrupa sertifikasını 2028-2031 döneminde alabileceği öngörülüyor. Sertifika alınmadan Avrupa’daki hava yolu şirketlerinin uçağı ticari olarak kullanması mümkün olmayacak.
AIRBUS İLE SERTİFİKASYON SÜRECİ GÜNDEMDE
Sektör kaynaklarına göre Çin’in kısa süre önce bazı Airbus uçaklarının ticari hizmete girişine yönelik idari onay süreçlerini yavaşlatması, C919’un Avrupa sertifikasyon sürecine ilişkin müzakerelerde baskı unsuru olarak değerlendirildi.
Daha sonra Airbus Üst Yöneticisi (CEO) Guillaume Faury, Çinli yetkililerle yapılan görüşmelerin ardından idari gecikmelerin giderildiğini ve teslim edilen uçakların yeniden müşterilere ulaştırılmaya başlandığını açıkladı.
C919-600 VARYANTI DA GELİŞTİRİLİYOR
COMAC, C919 ailesinin daha kısa gövdeli yeni versiyonu olan C919-600 üzerinde de çalışmalarını sürdürüyor.
Standart modele göre daha kısa gövdeye sahip olan varyantın Şanghay’da yüksek hızlı taksi ve fren testlerini başarıyla tamamladığı, geliştirme çalışmalarının planlanan takvim doğrultusunda devam ettiği bildirildi.
